ग्राहकांच्या हक्कांसाठी देशभरातील पदाधिकारी बारामतीत; राष्ट्रीय परिषदेला उत्स्फूर्त प्रतिसाद
ग्राहक संरक्षण कायदा, ऑनलाइन तक्रार निवारण, ई-कॉमर्स आणि कृत्रिम बुद्धिमत्तेवर राष्ट्रीय कार्यशाळेत चर्चा
बारामती, प्रतिनिधी – वर्षा चव्हाण
अखिल भारतीय ग्राहक पंचायतीच्या वतीने राष्ट्रीय कार्यकारी परिषद-२०२६ चे आयोजन बारामती येथे ३० सप्टेंबर ते २ ऑक्टोबरदरम्यान करण्यात आले. मंथन सभागृह, कृषी विकास न्यास येथे झालेल्या या परिषदेला देशभरातील राष्ट्रीय व प्रांतीय पदाधिकारी, प्रतिनिधी तसेच कार्यकर्ते मोठ्या संख्येने सहभागी झाले होते. ग्राहक चळवळीला अधिक व्यापक आणि प्रभावी करण्याच्या दृष्टीने परिषदेत विविध महत्त्वाच्या विषयांवर सविस्तर विचारमंथन करण्यात आले.
परिषदेत अखिल भारतीय ग्राहक पंचायतीच्या विविध उपक्रमांचा आढावा घेण्यात आला. आगामी काळातील संघटनात्मक उपक्रम, कार्यपद्धती, जनजागृती कार्यक्रम तसेच ग्राहक चळवळ अधिक सक्षम करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या नियोजनावर चर्चा करण्यात आली. बदलत्या तंत्रज्ञानाच्या पार्श्वभूमीवर ग्राहकांसमोर निर्माण होणारी नवीन आव्हाने, डिजिटल व्यवहारातील अडचणी आणि ग्राहकांच्या हक्कांविषयी व्यापक जनजागृती करण्याची गरज यावरही पदाधिकारी व प्रतिनिधींनी आपली मते मांडली.
दरम्यान, १ व २ ऑक्टोबर रोजी ‘उपभोक्ता संरक्षण अधिनियम, २०१९ व ग्राहक जागरूकता’ या विषयावर राष्ट्रीय स्तरावरील विशेष कार्यशाळेचे आयोजन करण्यात आले. या कार्यशाळेत ग्राहक संरक्षण कायद्याच्या विविध तरतुदी, ग्राहकांचे कायदेशीर हक्क, तक्रार निवारणाची प्रक्रिया आणि आधुनिक बाजारपेठेतील ग्राहकांसमोरील आव्हाने याबाबत मार्गदर्शन करण्यात आले.
ऑनलाइन खरेदी-विक्रीच्या वाढत्या प्रमाणाच्या पार्श्वभूमीवर ई-कॉमर्स व्यवहार, ऑनलाइन तक्रार निवारण, डिजिटल पेमेंट व इतर डिजिटल व्यवहारांमध्ये ग्राहकांनी घ्यावयाची काळजी यावरही कार्यशाळेत चर्चा झाली. त्याचबरोबर कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), डिजिटल जाहिराती, ऑनलाइन प्लॅटफॉर्मवरील ग्राहकांचे अधिकार आणि डिजिटल युगातील ग्राहक जागरूकता या विषयांकडेही विशेष लक्ष देण्यात आले.
कार्यशाळेचे उद्घाटन अॅग्रिकल्चरल डेव्हलपमेंट ट्रस्ट व कृषी विज्ञान केंद्राचे प्रमुख मा. राजेंद्र पवार आणि अखिल भारतीय ग्राहक पंचायतीचे राष्ट्रीय अध्यक्ष मा. नारायणभाई शहा यांच्या हस्ते झाले. यावेळी ग्राहकांच्या हक्कांचे संरक्षण करण्यासाठी संघटित प्रयत्नांची आवश्यकता असून, बदलत्या तंत्रज्ञानाबरोबर ग्राहक चळवळीनेही आपली कार्यपद्धती विकसित करणे गरजेचे असल्याचे उपस्थित मान्यवरांनी अधोरेखित केले.
राष्ट्रीय कार्यकारी परिषदेमुळे देशातील विविध भागांत ग्राहक चळवळीसाठी कार्यरत असलेल्या पदाधिकारी व कार्यकर्त्यांना परस्पर अनुभवांची देवाणघेवाण करण्याची संधी मिळाली. ग्राहकांच्या समस्या स्थानिक पातळीवर समजून घेत त्या प्रभावीपणे मांडण्यासाठी संघटनात्मक पातळीवर अधिक समन्वय निर्माण करण्यावरही परिषदेत भर देण्यात आला.

या राष्ट्रीय कार्यकारी परिषदेची माहिती जिल्हाध्यक्ष अॅड. तुषार झेंडे पाटील यांनी दिली. देशभरातून आलेल्या पदाधिकारी, प्रतिनिधी आणि कार्यकर्त्यांच्या सहभागामुळे बारामती येथे झालेल्या या परिषदेला विशेष महत्त्व प्राप्त झाले. ग्राहकांचे हक्क, कायदेशीर संरक्षण आणि डिजिटल युगातील ग्राहक जागरूकता याबाबत व्यापक जनजागृती करण्याच्या दिशेने परिषद महत्त्वपूर्ण ठरल्याचे आयोजकांनी सांगितले.