कायद्यापेक्षा DJ मोठा नाही!

कायद्यापेक्षा DJ मोठा नाही!

कर्णकर्कश आवाजाविरोधात बारामती शहर पोलिसांची धडक कारवाई; तीन प्रकरणांत ४२ जणांवर कारवाई, वाहनासह DJ जप्त

बारामती, प्रतिनिधी – वर्षा चव्हाण

धार्मिक, सामाजिक आणि सांस्कृतिक मिरवणुकांमध्ये कर्णकर्कश आवाजात DJ वाजवून सार्वजनिक शांतता, नागरिकांचे आरोग्य आणि कायदा-सुव्यवस्थेला बाधा निर्माण करणाऱ्यांविरोधात बारामती शहर पोलिसांनी कठोर भूमिका घेतली आहे. एप्रिल ते ऑगस्ट २०२६ या कालावधीत DJ Sound System च्या अनियंत्रित व नियमबाह्य वापरासंदर्भात तीन स्वतंत्र प्रकरणांत कारवाई करण्यात आली असून, एका प्रकरणात २५ जणांविरुद्ध गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे. दुसऱ्या प्रकरणात वाहनासह संपूर्ण DJ Sound System जप्त करण्यात आले असून, ईद-ए-मिलाद मिरवणुकीतील तिसऱ्या प्रकरणात पूर्वप्रतिबंधात्मक नोटीस देऊनही पोलिसांच्या आदेशाचे पालन न करणाऱ्या १७ DJ मालक व चालकांविरुद्ध गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे.

बारामती शहरातील धार्मिक, सामाजिक, सांस्कृतिक व सार्वजनिक मिरवणुका शांततेत आणि सामाजिक सलोखा राखत पार पडाव्यात, नागरिकांना कर्णकर्कश आवाजाचा त्रास होऊ नये तसेच कोणत्याही दोन धर्मीय अथवा सामाजिक गटांमध्ये गैरसमज किंवा तणाव निर्माण होऊ नये, यासाठी पोलिसांकडून DJ आणि Sound System च्या वापरावर विशेष लक्ष ठेवण्यात येत आहे.

1. आंबेडकर जयंती मिरवणुकीत मोठ्या आवाजात DJ; २५ जणांवर गुन्हा

दिनांक १३ एप्रिल २०२६ रोजी सायंकाळी ६ ते रात्री १० या कालावधीत बारामती शहरातील शिवाजी चौक, इंदापूर चौक, एस.टी. स्टँड परिसर आणि डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर पुतळा परिसरात आंबेडकर जयंतीनिमित्त मोठ्या प्रमाणावर नागरिकांची गर्दी झाली होती.

यावेळी मोठ्या आवाजात DJ Sound System वाजविण्यात आल्याने सार्वजनिक शांततेस बाधा निर्माण झाली. नागरिकांना त्रास होण्यासोबतच मानवी आरोग्य व सुरक्षिततेला धोका निर्माण होऊन कायदा व सुव्यवस्था बिघडण्याची शक्यता निर्माण झाल्याच्या कारणावरून बारामती शहर पोलीस स्टेशन येथे गु.र.नं. १४३/२०२६ नुसार भारतीय न्याय संहिता, २०२३ मधील कलम २२३(अ) व २२३(ब) अन्वये २५ आरोपींविरुद्ध गुन्हा दाखल करण्यात आला.

या गुन्ह्याची फिर्याद पोलीस अंमलदार राहुल कल्याण वाघ यांनी सरकारतर्फे दिली आहे. गुन्हा १४ एप्रिल रोजी मध्यरात्री ००.५९ वाजता स्टेशन डायरी क्रमांक ०१/२०२६ वर दाखल करण्यात आला.

या कारवाईतून सार्वजनिक शांतता आणि नागरिकांच्या आरोग्याला बाधा आणणाऱ्या कर्णकर्कश आवाजाकडे किरकोळ बाब म्हणून पाहिले जाणार नसल्याचा स्पष्ट संदेश पोलिसांनी दिला आहे.

2. अण्णाभाऊ साठे जयंतीत DJ कमी करण्यास सांगितल्यावर वाद; वाहनासह Sound System जप्त

२ ऑगस्ट २०२६ रोजी रात्री सुमारे ८.३० वाजता गुणवडी येथील ड्रायव्हर गल्ली येथे लोकशाहीर अण्णाभाऊ साठे जयंतीच्या मिरवणुकीदरम्यान मोठ्या व कर्णकर्कश आवाजात DJ वाजविण्याचा प्रकार घडला. DJ चा आवाज कमी करण्यास सांगितल्याच्या कारणावरून फिर्यादीस मारहाण केल्याचा आरोपही या प्रकरणात करण्यात आला आहे.

याप्रकरणी बारामती शहर पोलीस स्टेशन येथे गु.र.नं. ३०८/२०२६ नुसार मोटार वाहन अधिनियम, Noise Pollution (Regulation and Control) Rules, 2000 तसेच भारतीय न्याय संहिता, २०२३ मधील कलम २२३, ११८(१), ११५(२), १३१, ३५२, ३(५) आणि इतर लागू तरतुदींनुसार गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे.

या प्रकरणात पांढऱ्या रंगाचे टाटा कंपनीचे MH-20-EG-5351 क्रमांकाचे कॅरियर वाहन वापरण्यात आले होते. वाहनावर मोठ्या क्षमतेची DJ Sound System बसविण्यात आली होती आणि वाहनावर “SAI NO.1” असा उल्लेख होता.

🔷वाहनासह संपूर्ण DJ System जप्त

पोलिसांनी केवळ गुन्हा दाखल करून न थांबता तपासादरम्यान सदर टाटा कॅरियर वाहन तसेच त्यावर बसविण्यात आलेली संपूर्ण DJ Sound System जप्त केली आहे. यामध्ये Speakers, Bass Boxes, Amplifiers, Mixer, Wiring, Power Equipment आणि संबंधित ध्वनिवर्धक साहित्याचा समावेश आहे.

वाहनातील alteration/modification, Fitness Certificate, Permit, Registration, मंजूर वापर आणि प्रत्यक्ष वापर याबाबत उपप्रादेशिक परिवहन कार्यालय, बारामती यांच्यामार्फत तांत्रिक तपासणी व पुढील कायदेशीर कार्यवाही करण्यात येत आहे.

यामुळे नियमभंग झाल्यास केवळ गुन्हा दाखल होण्यापुरतीच कारवाई मर्यादित राहणार नसून, गुन्ह्यात प्रत्यक्ष वापरलेले वाहन व Sound System देखील कायदेशीर प्रक्रियेच्या कक्षेत येऊ शकते, असा इशारा पोलिसांनी दिला आहे.

3. ईद-ए-मिलाद मिरवणुकीत आधी नोटीस, नंतर आदेश; तरीही DJ सुरूच, १७ जणांवर गुन्हा

२६ ऑगस्ट २०२६ रोजी ईद-ए-मिलाद मिरवणुकीच्या पार्श्वभूमीवर बारामती शहर पोलिसांनी सार्वजनिक शांतता, धार्मिक सलोखा आणि कायदा-सुव्यवस्था अबाधित ठेवण्यासाठी DJ मालक व चालकांना पूर्वप्रतिबंधात्मक नोटिसा बजावल्या होत्या.

सायंकाळी ४ ते ६.३० या कालावधीत संबंधित DJ मालक व चालकांना भारतीय नागरिक सुरक्षा संहिता, २०२३ मधील कलम १६८ सह १७२ अन्वये नोटिसा देण्यात आल्या.

धार्मिक किंवा संवेदनशील स्थळांसमोर जाणीवपूर्वक आवाज वाढवू नये, मिरवणूक थांबवून Sound System वाजवू नये, चिथावणीकारक गाणी किंवा ऑडिओ प्रसारित करू नयेत, निर्धारित ध्वनीमर्यादा पाळावी तसेच पोलिसांनी DJ बंद करण्यास सांगितल्यास तात्काळ आदेशाचे पालन करावे, अशा स्पष्ट सूचना नोटिसीद्वारे देण्यात आल्या होत्या.

मात्र प्रत्यक्ष मिरवणुकीदरम्यान पोलिसांनी DJ बंद करण्याचे निर्देश दिल्यानंतरही त्याचे पालन न केल्याच्या आरोपावरून बारामती शहर पोलीस स्टेशन येथे गु.र.नं. ३४६/२०२६, भारतीय न्याय संहिता कलम २२३ अन्वये १७ DJ मालक व चालकांविरुद्ध गुन्हा दाखल करण्यात आला.

या प्रकरणातील आरोपींमध्ये अभिषेक गोविंद फुलारे, हसीम लालाभाई सय्यद, दिलीप शिवाजी दळवी, चैतन्य संदीप चांदगुडे, प्रविण विजय शिंदे, विशाल निवृत्ती जगताप, आकाश रामा काळेल, संतोष किसन मेघावत, आकीब नदाफ, निशांत नितीन शिंदे, तैसिफ मुन्ना अत्तार, सचीन संजय बोराटे, संजय बाळासो तांबे, निखील अजिनाथ सोनवणे, आप्पासो बाळासो भोंडवे, शुभम संजय गुंजाळ आणि सत्यम सूर्यकांत नागे यांचा समावेश आहे.

या प्रकरणाची फिर्याद पोलीस शिपाई अमोल रावसाहेब देवकाते यांनी सरकारतर्फे दिली आहे. घटना २६ ऑगस्ट रोजी सायंकाळी ५.३० ते रात्री ९.३० या कालावधीत घडल्याची नोंद असून, गुन्हा २७ ऑगस्ट रोजी मध्यरात्री ००.५८ वाजता स्टेशन डायरी क्रमांक ०१ वर दाखल करण्यात आला.

🟣DJ Sound System पुराव्यानुसार जप्त होणार

गु.र.नं. ३४६/२०२६ मध्ये वापरण्यात आलेले DJ Sound Systems, Speakers, Bass Units, Amplifiers, Mixers, Controllers, Power Supply Equipment, Wiring आणि अन्य साहित्य गुन्ह्याशी संबंधित असल्याचे तपासात निष्पन्न झाल्यास, कायदेशीर प्रक्रियेनुसार ते मुद्देमाल म्हणून जप्त करण्याची कार्यवाही करण्यात येणार आहे.

तपासामध्ये प्रत्येक DJ/Sound System ची स्वतंत्र ओळख, वाहन, नोटीस बजावणी व पोच, घटनास्थळी दिलेले आदेश, CCTV फुटेज, फोटो, व्हिडिओ, ई-साक्ष्य आणि अन्य उपलब्ध पुरावे तपासले जात आहेत.

🟢DJ मालक, चालक, ऑपरेटर आणि आयोजकांना पोलिसांचा स्पष्ट इशारा

DJ मालकाने Sound System केवळ भाड्याने दिले, आयोजकाने आवाज वाढविण्यास सांगितले, दुसऱ्या ऑपरेटरने DJ चालविला किंवा मंडळाच्या सांगण्यावरून Sound System सुरू ठेवण्यात आले, एवढ्या कारणाने संबंधित व्यक्तीची कायदेशीर जबाबदारी आपोआप संपत नाही.

प्रत्येक व्यक्तीची प्रत्यक्ष भूमिका, Sound System वरील नियंत्रण, आदेशाची माहिती, आदेशाची अवज्ञा आणि उपलब्ध पुरावे यांचा स्वतंत्रपणे विचार करून DJ मालक, चालक, ऑपरेटर, आयोजक अथवा इतर जबाबदार व्यक्तींवर कायदेशीर कारवाई केली जाऊ शकते, असे पोलिसांनी स्पष्ट केले आहे.

“नोटीस ही केवळ सही करून घेण्यासाठी नसते; तिचे पालन करण्यासाठी असते,” असा स्पष्ट संदेश पोलिसांनी दिला आहे.

🔸DJ ऐवजी ढोल-ताशा, लेझीम आणि पारंपरिक वाद्यांना प्राधान्य देण्याचे आवाहन

बारामती शहर पोलिसांनी सार्वजनिक मंडळे, धार्मिक संस्था, सामाजिक संघटना, युवक मंडळे आणि कार्यक्रम आयोजकांना DJ च्या अतितीव्र इलेक्ट्रॉनिक आवाजाऐवजी महाराष्ट्राच्या पारंपरिक वाद्यसंस्कृतीला प्राधान्य देण्याचे आवाहन केले आहे.

ढोल, ताशा, लेझीम, झांज, हलगी आणि इतर पारंपरिक वाद्यांचा शिस्तबद्ध वापर करून उत्सव साजरे करावेत, असे पोलिसांनी म्हटले आहे.

ढोल-ताशा व लेझीमच्या सामूहिक सरावामुळे युवकांमध्ये शिस्त, वेळेचे भान, तालबद्धता, समन्वय, परस्पर विश्वास आणि संघभावना विकसित होण्यास मदत होते. सामूहिक वादनामुळे युवकांना प्रत्यक्ष सामाजिक सहभागाची संधी मिळते आणि “मी”पेक्षा “आपण” ही भावना बळकट होण्यास मदत होते.

मात्र पारंपरिक वाद्यांनाही कायदेशीर ध्वनीमर्यादा आणि वेळेच्या नियमांचे पालन करणे आवश्यक आहे. रुग्णालये, शाळा, धार्मिक स्थळे आणि संवेदनशील परिसराचा विचार करून मर्यादित कालावधीसाठी शिस्तबद्ध वादन करावे, असेही पोलिसांनी स्पष्ट केले आहे.

“DJ च्या Bass पेक्षा ढोल-ताशाचा ताल श्रेष्ठ; पण तोही कायद्याच्या मर्यादेत!”

उत्सवात स्पर्धा असावी; संघर्ष नसावा

उत्सवामध्ये कोणाचा DJ मोठा, कोणाचा Bass जास्त किंवा कोणाचे Sound System शक्तिशाली यापेक्षा कोणते मंडळ अधिक शिस्तबद्ध, सांस्कृतिक, स्वच्छ आणि सामाजिकदृष्ट्या उपयुक्त पद्धतीने उत्सव साजरा करते, याची सकारात्मक स्पर्धा निर्माण व्हावी, असे पोलिसांचे आवाहन आहे.

मंडळांनी ढोल-ताशा पथक, लेझीम, पारंपरिक पोशाख, ऐतिहासिक देखावे, सामाजिक संदेश देणारे फलक, व्यसनमुक्ती जनजागृती, वाहतूक सुरक्षा, पर्यावरण संरक्षण, रक्तदान, महिला सुरक्षा आणि सामाजिक ऐक्याचे संदेश यांचा कार्यक्रमांमध्ये समावेश करावा, असेही आवाहन करण्यात आले आहे.

“उत्सवात ऊर्जा असावी; उन्माद नसावा.
आवाज असावा; त्रास नसावा.
स्पर्धा असावी; संघर्ष नसावा.
संस्कृती असावी; कायद्याची अवज्ञा नसावी.”

🟤कारवाई कोणत्याही धर्माविरुद्ध नाही

बारामती शहर पोलिसांनी स्पष्ट केले आहे की, ही कारवाई कोणत्याही धर्म, समाज, मंडळ किंवा उत्सवाविरोधात नसून कर्णकर्कश आवाज, कायदेशीर आदेशाची अवज्ञा आणि सार्वजनिक शांतता व सुरक्षिततेला धोका निर्माण करणाऱ्या कृत्यांविरुद्ध आहे.

उत्सव साजरा करण्याचा अधिकार सर्वांना आहे; त्याचप्रमाणे वृद्ध नागरिक, रुग्ण, विद्यार्थी, लहान मुले, व्यापारी आणि सामान्य नागरिकांनाही शांतता, आरोग्य आणि सुरक्षिततेचा अधिकार आहे.

एका प्रकरणात २५ जणांविरुद्ध गुन्हा, दुसऱ्या प्रकरणात वाहनासह संपूर्ण DJ Sound System जप्त आणि तिसऱ्या प्रकरणात नोटीस व प्रत्यक्ष आदेशानंतरही पालन न करणाऱ्या १७ DJ मालक व चालकांविरुद्ध गुन्हा दाखल करून पोलिसांनी कायदा सर्वांसाठी समान असल्याचे स्पष्ट केले आहे.

🔴वरिष्ठ अधिकाऱ्यांच्या मार्गदर्शनाखाली कारवाई

ही कारवाई पुणे ग्रामीणचे पोलीस अधीक्षक संदीप सिंह गिल्ल, अपर पोलीस अधीक्षक गणेश बिरादार आणि उपविभागीय पोलीस अधिकारी चैतन्य कदम यांच्या मार्गदर्शनाखाली करण्यात आली.

प्रभारी पोलीस निरीक्षक श्रीशैल चिवडशेट्टी यांच्या नेतृत्वाखाली बारामती शहर पोलीस स्टेशनच्या पथकाने पूर्वप्रतिबंधात्मक नियोजन, नोटीस बजावणी, बंदोबस्त, प्रत्यक्ष सूचना, पुरावे सुरक्षित करणे, गुन्हे दाखल करणे, वाहन व DJ Sound System जप्त करणे आणि पुढील तपास अशी कारवाई केली.

सहाय्यक पोलीस निरीक्षक शशिकांत इंगवले, पोलीस उपनिरीक्षक सर्जेराव पुजारी, अजित पाटील, टळकीकर, अशोक राऊत, रत्नदीप भंडारे तसेच तपास पथकातील पोलीस अंमलदारांनी कारवाईत सक्रिय सहभाग घेतला.

“कायद्याचा आवाज मोठा; संस्कृतीचा नाद सुंदर”

DJ मालक, चालक, ऑपरेटर आणि आयोजकांनी नियमांचे पालन करून व्यवसाय व उत्सव साजरे करावेत. पोलिसांच्या कायदेशीर आदेशाचे उल्लंघन झाल्यास प्रत्यक्ष भूमिकेनुसार गुन्हा दाखल होऊ शकतो. गुन्ह्यात प्रत्यक्ष वापरलेले DJ/Sound System आणि वाहन कायदेशीर प्रक्रियेनुसार जप्त होऊ शकते.

बारामती शहर पोलिसांनी अखेरीस स्पष्ट संदेश दिला आहे—

“कायद्यापेक्षा DJ मोठा नाही!”

“DJ च्या आवाजापेक्षा कायद्याचा आवाज मोठा आहे; आणि संस्कृतीचा नाद त्याहून सुंदर आहे.”

उत्सवाचा आनंद वाढवताना नागरिकांच्या शांततेचा, आरोग्याचा आणि सुरक्षिततेचा आदर राखावा, असे आवाहन बारामती शहर पोलिसांनी केले आहे.